Posts tonen met het label Ocean Shield. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Ocean Shield. Alle posts tonen

donderdag 16 januari 2014

Antwoord op Kamervragen over de antipiraterijmissies

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer
Datum: 15 januari 2014
Betreft: Beantwoording feitelijke vragen betreffende verlenging Nederlandse bijdrage aan missies EU-Atalanta en NAVO-Ocean Shield

Antwoorden van de Minister van Buitenlandse Zaken, de Minister van Defensie en de Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking op de feitelijke vragen betreffende verlenging Nederlandse bijdrage aan missies EU-Atalanta en NAVO-Ocean Shield.

(Onderstaand een selectie uit de vragen en antwoorden. Weggelaten vragen hebben vooral betrekking op de situatie in Somalië zelf. De volledige tekst vindt u via de link onderaan deze pagina, HdV)

Vraag 3
Is het Luchtverdedigings- en Commando Fregat (LCF) dat van februari tot half mei 2014 ingezet zal worden in Ocean Shield dezelfde als het LCF Fregat dat vanaf half mei 2014 tot eind augustus 2014 ingezet zal worden in Atalanta? Zo nee, waarom niet?

Antwoord
Nee, in verband met het gereedstelling- en onderhoudsprogramma zijn twee fregatten aangeboden voor antipiraterijoperaties in 2014.

Vraag 4
Welke factoren spelen een rol bij de mogelijke inzet van een Autonomous Vessel Protection Detachment (AVPD) voor Atalanta in het najaar van 2014?

Antwoord
Naast Nederland hebben ook andere landen AVPD’s aangeboden voor Atalanta in 2014. Nederland richt zich op inzet in het najaar van 2014, mede omdat het dan de plaatsvervangend commandant in het Operationeel Hoofdkwartier van Atalanta levert. Over de werkelijke inzet van een Nederlands AVPD wordt uw Kamer te zijner tijd geïnformeerd.

Vraag 10
Zijn de Nederlandse militairen die deelnemen aan de EU Trainingsmissie Somalië nog gestationeerd in Uganda? Zo nee, waar zijn ze nu gestationeerd en sinds wanneer? Zo ja, hoe staat het met de plannen om de EUTM Somalië naar Mogadishu te verplaatsen?

Antwoord
Vanaf januari 2014 worden alle trainings- en adviesactiviteiten van EUTM Somalië uitgevoerd in Mogadishu. Op 20 november jl. heeft Nederland veertien functies toebedeeld gekregen in EUTM Somalië: vier staffuncties in het Mission Headquarters (MHQ) in Mogadishu, acht functies in trainingsteams die tevens in Mogadishu gaan opereren en twee functies bij de liaison cell in Nairobi. Vanaf januari 2014 worden de Nederlandse functies op deze locaties geleidelijk gevuld (zie Kamerbrief 29521, nr. 222 over de Nederlandse bijdrage EUTM Somalië).

Vraag 11
Welke onduidelijkheid is er over de beschikbaarheid van het aantal schepen nu aantal benodigde schepen voor Atalanta voor 2014 gegarandeerd 'lijkt'?

Antwoord
Het beschikbaar stellen van schepen door de lidstaten is een dynamisch proces. Binnen het initiële Force Generation Process hebben enkele lidstaten eenheden aangeboden onder politiek voorbehoud. De beschikbaarheid van deze eenheden is op dit moment nog niet formeel bevestigd.

Vraag 12
Is het bevoorradingsschip en een uitgebreide role 2 medische capaciteit voor Atalanta reeds gegarandeerd? Zo nee, welk uitzicht is er dat deze capaciteiten alsnog vervuld worden? En op welke termijn?
Vraag 14
Welke opties zijn er voor de beschikbaarheid van role 2 medische faciliteiten bij Ocean Shield?
Vraag 15
Waaruit bestaan role 2 medische faciliteiten?
Vraag 16
Wat zijn de alternatieve mogelijkheden voor de beschikbaarheid van role 2 medische faciliteiten mochten zowel Atalanta als Ocean Shield hier niet over kunnen beschikken?
Vraag 22
Voldoen de medische faciliteiten in Djibouti, Kenia, de Seychellen en het recentelijk ingerichte role 2 ziekenhuis van de VN-post op Mogadishu Airport aan de Nederlandse eisen? Leveren al deze locaties volwaardige role 2 medische faciliteiten?

Antwoord op vraag 12, 14, 15, 16 en 22
Een role 2 medische faciliteit bestaat uit chirurgische en tandheelkundige capaciteit. De chirurgische capaciteit is inclusief faciliteiten voor intensive care, beelddiagnostiek, laboratorium, farmacie, bloedvoorziening en verpleging. Atalanta heeft nog behoefte aan een bevoorradingsschip en role 2 medische capaciteit, waarin nu niet het gehele jaar kan worden voorzien. Waar de EU niet zelf in de behoefte kan voorzien, wordt net als voorgaande jaren intensief samengewerkt met de overige aanwezige internationale vlootverbanden.

Er zijn role 2 faciliteiten op zee en in de regio beschikbaar voor Atalanta en Ocean Shield, maar het waarborgen van goede medische faciliteiten blijft een uitdagende planningsfactor, vooral gelet op de omvang van het operatiegebied. Als alternatief hebben Nederlandse schepen minimaal een Advanced Resuscitation Team (ART) aan boord. Dit chirurgische team kan resuscitatie en damage control surgery uitvoeren. Ook kan, voor een beperkte duur, intensive care worden verzorgd. Hierdoor kan de beperkte beschikbaarheid van een uitgebreide role 2 faciliteit worden ondervangen. Aanvullend worden medische faciliteiten in Djibouti, Kenia, de Seychellen en de VN-post op Mogadishu Airport ingezet. Deze voldoen aan de Nederlandse zorgkwaliteitsmaatstaven voor een volwaardige role 2 medische faciliteit en worden jaarlijks gekeurd door medisch personeel vanuit het Operationeel Hoofdkwartier van Atalanta.

Vraag 13
Wat zijn de oorzaken van het in de praktijk niet (altijd) behalen van de geplande drie tot zes actieve NAVO-schepen in de missie Ocean Shield?

Antwoord
Als partnerlanden onvoldoende schepen aanbieden, wordt het geplande aantal niet gehaald. Hieraan kunnen financiële redenen of een gebrek aan beschikbare capaciteit ten grondslag liggen.

Vraag 17
Welke verdere samenwerking is er mogelijk tussen enerzijds Atalanta en Ocean Shield en anderzijds de zelfstandig opererende landen?

Antwoord
De samenwerking tussen Atalanta, Ocean Shield, de Combined Maritime Forces (CMF) en de zelfstandig opererende landen verloopt goed. Dit is mede het gevolg van het Shared Awareness and Deconfliction (SHADE) mechanisme in Bahrein. Dit forum bevordert de onderlinge informatie-uitwisseling, coördinatie en deconflictering tijdens maritieme operaties.

De verbeterde coördinatie heeft er bijvoorbeeld toe geleid dat China enige malen hulp heeft geboden bij de bescherming van een schip van het Wereldvoedselprogramma in de High Risk Area. De aanwezigheid van zelfstandig opererende landen zoals China, Rusland en India dient echter primair de eigen belangen van deze landen. Het is niet te verwachten dat hun samenwerking met Atalanta en Ocean Shield het huidige niveau zal overstijgen.

Vraag 20
Is de verwachting dat de missie Ocean Shield een overdrachtsovereenkomst voor verdachten van piraterij zal krijgen met landen in de regio? En zo nee, waarom niet en zo ja, op welke termijn?

Antwoord
Om piraten in hechtenis te kunnen nemen en berechten, moeten landen beschikken over de benodigde justitiële- en detentiecapaciteit. Dit is vaak niet het geval. De EU kan via de geïntegreerde benadering landen in de regio hierbij ondersteunen. Daarom waren de landen in de regio bereid om met de EU een overdrachtsovereenkomst aan te gaan. De NAVO beschikt niet over dergelijke mogelijkheden tot ondersteuning. Het is dan ook niet de verwachting dat Ocean Shield op korte termijn overdrachtsovereenkomsten zal sluiten met landen in de regio.

Vraag 21
Zijn de helikopters voldoende toegerust op de dreiging van MANPADS?

Antwoord
Ja.

Vraag 25
Welke verschillen zitten er tussen de inzet mogelijkheden van een Oceangoing Patrol Vessel en een Luchtverdedigings- en Commando Fregat in de antipiraterijmissie Atalanta?

Antwoord
Het Oceangoing Patrol Vessel (OPV) en het Luchtverdedigings- en Commando Fregat (LCF) voeren in Atalanta hetzelfde takenpakket uit.

(ministerie van Defensie, 15 januari 2014)

vrijdag 15 november 2013

Voor het eerst wordt een OPV ingezet tegen piraterij

Nederland verlengt zijn deelname aan anti-piraterijmissies van de EU en de NAVO voor de kust van Somalië met een jaar, tot eind 2014. De ministerraad heeft daarmee ingestemd op voorstel van minister Timmermans van Buitenlandse Zaken en minister Hennis van Defensie. Nederland levert sinds 2009 een bijdrage aan deze operaties in de wateren bij Somalië.

Oceangoing Patrol Vessel: Zr.Ms. Holland (foto Marine)

Van februari tot half mei 2014 zet Nederland een Luchtverdedigings- en Commando Fregat in voor de NAVO-operatie Ocean Shield. Daarna neemt tot eind augustus een Luchtverdedigings- en Commando fregat deel aan de EU-operatie Atalanta. Tot slot, van eind augustus tot en met december, zet Nederland voor de eerste keer een Ocean Going Patrol Vessel (OPV) in voor de kust van Somalië. Ook zal Nederland in de tweede helft van 2014 de plaatsvervangend commandant in het operationele hoofdkwartier van EU-Atalanta leveren.

Het aantal kapingen is sinds 2011 sterk gedaald. De oorzaken van de Somalische piraterij zijn nog wel steeds aanwezig. Om de dalende trend vast te houden moeten daarom niet alleen inspanningen op zee, maar ook op land worden voortgezet. Naast de inzet van marineschepen zet Nederland daarom ook in op meer veiligheid en stabiliteit in Somalië, door het Somalische leger op te leiden en te trainen en straffeloosheid van piraterij tegen te gaan door versterking van het rechtssysteem.

(Rijksvoorlichtingsdienst, 15 november 2013)

zondag 12 mei 2013

Vernieuwde Van Speijk vaart uit voor piratenbestrijding

Het multipurposefregat Zr. Ms. Van Speijk is vandaag vanuit Den Helder vertrokken richting Somalië. Het schip neemt daar deel aan de antipiraterijmissie Ocean Shield.

Zr. Ms. Van Speijk
De Van Speijk heeft 168 militairen aan boord, waaronder een specialistisch en zwaar bewapend team van het Korps Mariniers. Zij zijn getraind in het enteren van verdachte schepen.

Zr. Ms. Van Speijk is het eerste vernieuwde multipurposefregat (M-fregat) dat voor een missie wordt ingezet. Het schip heeft onder meer een volledig nieuw ingerichte commandocentrale en een nieuwe mast met moderne elektro-optische sensoren. Hiermee kan het beter opereren in kustwateren. Het andere Nederlandse M-fregat, Zr. Ms. Van Amstel, wordt samen met de 2 M-fregatten van de Belgen op een dergelijke wijze gemoderniseerd.

Ocean Shield en Atalanta
De NAVO-missie Ocean Shield dringt de piraterij voor de kust van Somalië terug, net als de missie Atalanta onder vlag van de EU. Defensie draagt sinds 2009 bij aan beide missies.

Het luchtverdedigings- en commandofregat Zr. Ms. De Ruyter, dat momenteel voor Atalanta vaart, vertrok eind januari naar de wateren rond Somalië. Het schip keert naar verwachting 8 juni terug in thuishaven Den Helder.

(ministerie van Defensie, 12 mei 2013)

vrijdag 10 mei 2013

Kamerbrief: Verdeling kosten piraterijbestrijding

de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Datum 8 mei 2013
Betreft Verdeling kosten piraterijbestrijding

In het algemeen overleg over Vessel Protection Detachments (VPD’s) van 10 april jl. heb ik toegezegd de Kamer te informeren over de verdeling van de kosten van piraterijbestrijding. Met deze brief informeer ik u, mede namens de Minister van Buitenlandse Zaken, hierover.

Nederlandse bijdrage piraterijbestrijding
Nederland heeft belang bij de bestrijding van piraterij in het risicogebied nabij Somalië. Ten eerste is de internationale rechtsorde in het geding. Ten tweede is de economische veiligheid in het geding. Piraterij raakt het Nederlandse bedrijfsleven omdat schepen het risico lopen gekaapt te worden. Piraterij bedreigt ook het vrije goederenvervoer van en naar Nederlandse havens. Ten derde zien reders zich geconfronteerd met kosten van beschermingsmaatregelen tegen piraterij en van verhoogde verzekeringspremies. Prijsstijgingen van goederen voor de consument zijn daarvan het gevolg.

Om deze reden levert de Nederlandse overheid met een geïntegreerde aanpak een bijdrage aan de bestrijding van piraterij in het risicogebied nabij Somalië. Sinds 2009 wordt een bijdrage geleverd aan militaire antipiraterijmissies van de Navo, de EU en de Combined Maritime Forces. Voorafgaand aan de Navo en EU-operaties heeft Nederland reeds schepen geleverd voor de bescherming van World Food Program-schepen. Vanaf 2011 worden VPD’s ingezet ter bescherming van Koninkrijksgevlagde koopvaardijschepen. In aanvulling op de bestrijding van piraterij op zee, dient ook de voedingsbodem voor piraterij op land te worden weggenomen. Het aanpakken van de oorzaken op land is op lange termijn uiteraard de meest effectieve vorm van piraterijbestrijding. Nederland draagt daarom bilateraal en in multilateraal verband (EU, Afrikaanse Unie (AU) en VN) bij aan het bevorderen van de stabiliteit en rechtsorde in Somalië.

Voor een indicatie van de directe uitgaven die de overheid maakt in het kader van deze geïntegreerde aanpak, is het jaar 2012 als ijkpunt gekozen *1. De bijlage bij deze brief bevat een gespecificeerd overzicht van deze uitgaven. Hieronder is een nadere toelichting opgenomen.

Uitgaven begroting van Defensie
Vanuit de defensiebegroting is in 2012 voor EUR 34,5 miljoen aan additionele (directe) uitgaven voor de bestrijding van piraterij gefinancierd. Nederland heeft in 2012 de volgende bijdragen geleverd aan de Navo-operatie Ocean Shield. Van februari tot april en van oktober tot november is hiervoor een onderzeeboot ingezet. Van juni tot augustus is het fregat Hr. Ms. Evertsen ingezet en van augustus tot medio december het amfibisch transportschip Hr. Ms. Rotterdam. In deze periode heeft Nederland ook een groot deel van de staf geleverd voor Ocean Shield, onder leiding van Commandeur Bekkering. Van april tot en met mei heeft Nederland een bijdrage geleverd aan de EU-operatie Atalanta met het fregat Hr. Ms. Amstel en de inzet van een Autonomous Vessel Protection Detachement (AVPD) aan boord van een WFP-schip. Daarnaast heeft Defensie twee stafofficieren geleverd aan het hoofdkwartier van de Combined Maritime Forces in Bahrein. Nationaal heeft Defensie 32 keer een VPD ingezet ter bescherming van een koopvaardijschip varend onder Koninkrijksvlag.

Uitgaven begroting van Buitenlandse Zaken
Vanuit de begroting van Buitenlandse Zaken is in 2012 voor EUR 2,37 miljoen aan directe uitgaven voor de bestrijding van piraterij gefinancierd. Via het United Nations Office on Drugs and Crime (UNODC) heeft Nederland bijgedragen aan capaciteitsopbouw in de regio ten behoeve van piraterijbestrijding. De Nederlandse bijdrage is besteed aan de opbouw van detentie- en berechtingscapaciteit op de Seychellen en aan de opbouw van detentiecapaciteit in Somaliland. Ook heeft Nederland in 2012 voor een periode van drie maanden een aantal civiele experts via UNODC op de Seychellen gefinancierd. Daarnaast heeft Nederland in de EU-operatie Atalanta een functionaris van Buitenlandse Zaken ingezet als politiek adviseur.

Naast deze directe bijdrage aan piraterijbestrijding zijn in 2012 vanuit de begroting van Buitenlandse Zaken ook bijdragen aan de stabiliteit in Somalië gefinancierd. Zo heeft Nederland een personele (enkele trainers) en financiële bijdrage geleverd aan het African Contingency Operations Training and Assistance (ACOTA) programma. Dit trainingsprogramma van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken bevordert de capaciteit van Afrikaanse vredestroepen die worden ingezet in de missie van de Afrikaanse Unie in Somalië (AMISOM) ten behoeve van bevordering van stabiliteit in Somalië. Nederland levert via de EU African Peace Facility en via het United Nations Support Office for AMISOM (UNSOA) bovendien een financiële bijdrage aan AMISOM.*2 Wat de overige uitgaven in Somalië betreft, heeft Nederland met behulp van ontwikkelingssamenwerking bijgedragen aan capaciteitsopbouw in Somalië om zo de grondoorzaken van piraterij te bestrijden. Om de humanitaire situatie in Somalië te verbeteren heeft Nederland in 2012 ook een noodhulpverzoek van de VN financieel gesteund en heeft het een bijdrage geleverd aan de opvang van Somalische vluchtelingen in Kenia.

In totaal heeft Nederland in 2012 EUR 36,87 miljoen aan directe (programma) uitgaven ingezet voor de bestrijding van piraterij in het risicogebied nabij Somalië. Naast deze directe uitgaven zijn er bij verschillende overheidsinstanties kosten gemaakt die onderdeel zijn van de reguliere bedrijfsvoering en niet worden geoormerkt als piraterijbestrijding. Dit zijn bijvoorbeeld de salarissen van het betrokken personeel van de departementen, de kosten voor deelneming aan internationaal overleg over piraterij in bijvoorbeeld de Contact Group on Piracy off the Coast of Somalia (CGPCS) en de International Maritime Organization (IMO) en de proces- en detentiekosten voor verdachten van piraterij. Deze kosten worden niet als zodanig geadministreerd.

Uitgaven reders
De kosten voor reders ter bescherming tegen piraterij bestaan onder meer uit het aanbrengen van beschermingsmaatregelen op schepen, het inwinnen van beveiligingsadvies, verhoogde verzekeringspremies en extra brandstofverbruik door harder varen of het varen van alternatieve routes. De overheid heeft geen inzicht in de extra kosten die hiermee gemoeid zijn voor Nederlandse reders. Een uitvraag naar deze kosten via de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR), heeft slechts enkele reacties opgeleverd.

Wel zijn er internationale studies naar de wereldwijde kosten van piraterijbestrijding, waaronder die van de maritieme sector. Het recente rapport van de non-gouvernementele organisatie (NGO) Oceans Beyond Piracy *3 becijfert de uitgaven voor de wereldwijde bestrijding van piraterij op € 6 miljard in 2012. Hierbij hanteert deze organisatie de volgende verdeling; 29 procent zijn kosten van beschermingsmiddelen en het inwinnen van beveiligingsadvies door de sector, 27 procent zijn meerkosten van sneller varen, 19 procent van de kosten komen voort uit de militaire maritieme operaties van Navo, EU, CMF en individuele landen, 10 procent van de kosten zijn verhoogde verzekeringspremies, 8 procent van de kosten zijn risicotoelagen voor maritiem personeel, 5 procent van de kosten zijn voor het omvaren door schepen, 1 procent zijn de kosten van losgeld en minder dan 2 procent zijn zowel de kosten van opsporing, vervolging en detentie van verdachten van piraterij als de kosten van organisaties die piraterij proberen te bestrijden, zoals VN-organisaties en NGO’s. De Wereld Bank *4 becijfert dat piraterij de wereldeconomie jaarlijks € 18 miljard kost. Dit bedrag behelst naast de uitgaven die overheden en bedrijven maken voor de bestrijding van en bescherming tegen piraterij, ook de kosten voor het economisch verlies voor de wereldeconomie.

Ten slotte
Piraterij vormt een bedreiging voor de internationale rechtsorde en de veiligheid van Nederlandse schepen is in het geding. De kosten die piraterij met zich meebrengt zijn bovendien hoog. Nederland heeft daarom een belang bij de bestrijding van piraterij in het risicogebied nabij Somalië. Daarom levert de Nederlandse overheid door middel van een geïntegreerde aanpak een bijdrage aan de bestrijding van de symptomen op zee en de oorzaken op het vaste land van Somalië.

MINISTER VAN DEFENSIE
J.A. Hennis-Plasschaert

Bijlage 1. Gespecificeerd overzicht van de directe (programma) uitgaven aan piraterijbestrijding.

Realisatie 2012 (in miljoen euro)

Begroting van Defensie
Ocean Shield                           21,2
Atalanta                                     6,2
Combined Maritime Forces     0,3
Inzet VPD                                 2,6
VPD materieelspakketten          4,2

Begroting van Buitenlandse Zaken
Opbouw berechtingscapaciteit Seychellen via UNODC           0,8
Opbouw detentiecapaciteit Somaliland (Berechtingscapaciteit) 1,5
Detachering experts Seychellen                                               0,07


*1 Voor activiteiten die sinds 2012 zijn opgestart verwijzen wij naar de Kamerbrieven 21.501-28, nr. 89 over verlenging NLse deelname anti-piraterijmissies, KB 32706-40 over Nlse deelname EUCAP Nestor
en KB 29521 -205 over Nlse deelname aan EUTM Somalië.
*2 De NLse bijdrage aan AMISOM is indirect en loopt via de NLse bijdrage aan verdragscontributie (VN) en Nlse bijdrage aan het Europees Ontwikkelingsfonds (EU).
*3 Oceans Beyond Piracy. “The Economic Cost of Somali Piracy 2012”.
*4 Wereldbank. “The pirates of Somalia: ending the threat rebuilding a nation”.

(ministerie van Defensie, 8 mei 2013)

vrijdag 25 januari 2013

Omroep Max: interview met Commandeur Ben Bekkering

Commandeur Ben Bekkering over piraterij en het leven op zee.

Commandeur Ben Bekkering
Commandeur Ben Bekkering heeft een jaar lang het commando gevoerd over de Standing NATO Maritime Group 1. Op 24 januari droeg hij het NAVO-commando over aan de Duitse commandeur Georg von Maltzan. Bekkering heeft in het afgelopen jaar onder andere deelgenomen aan operaties om terroristische activiteiten te verstoren op de Middellandse Zee met de NAVO-vloot. Ook gaf hij een half jaar lang leiding aan de anti-piraterij missie voor de kust van Somalië  Margreet Reijntjes praat met Commandeur Bekkering over piraterij, het leven op zee en over de gevolgen daarvan voor het thuisfront.

(Omroep Max, 24 januari 2013)

woensdag 16 januari 2013

Tweede Kamer: overleg over antipiraterij-operaties

In de zeeën rond Somalië komt piraterij voor. De piraten zijn uit op diefstal van de lading van schepen of eisen losgeld door de bemanning te gijzelen. Verschillende landen zetten marineschepen in om de vrije zee en handel tegen deze piraterij te beschermen. Ook Nederland levert een bijdrage.

Foto: Marine

Verlenging missies 
Eind 2012 liepen de Nederlandse bijdragen aan de NAVO-operatie Ocean Shield en de EU-operatie Atalanta af. Het kabinet nam in december 2012 het besluit, conform artikel 100 van de Nederlandse Grondwet, om de Nederlandse deelname aan deze operaties tegen piraterij met een jaar te verlengen. De Grondwet schrijft voor dat de regering het parlement moet inlichten, alvorens een missie van start gaat. In 2013 ligt de nadruk op de bijdrage aan operatie Atalanta.

Atalanta en Ocean Shield 
Nederland draagt in 2013 van februari tot mei bij aan de operatie Atalanta, met een Luchtverdedigings- en Commandofregat (LCF). Een amfibisch transportschip (Landing Platform Dock, LPD) vervult deze taak vanaf augustus tot en met december. Vanaf dit schip voert Nederland dan ook het commando over Atalanta. Van mei tot augustus 2013 wordt een multipurpose-fregat (M-fregat) ingezet voor NAVO-missie Ocean Shield.

Operatiegebied 
Bij de verlenging van operatie Atalanta tot eind 2014 besloot de Europese Unie het operatiegebied uit te breiden tot en met de kuststrook van Somalië. De EU hanteert hierbij strikte uitvoeringscriteria. Operaties waarbij militairen aan land gaan (‘boots on the ground’) zijn bij deze acties niet aan de orde. Uitbreiding van het operatiegebied is nodig om piraten zo vroeg mogelijk te storen in hun activiteiten voordat zij een bedreiging kunnen zijn voor de koopvaardij. Hiermee kunnen bijvoorbeeld de bevoorradingskampen van de piraten op  het strand van Somalië  vanuit de lucht worden aangepakt.

Taken
Jaarlijks passeren tussen de 20.000 en 30.000 schepen de Golf van Aden (tussen Jemen en Somalië). Piratengroepen opereren tot een afstand van bijna 750 kilometer uit de kust van Somalië. Door te patrouilleren vergroten de marineschepen de veiligheid langs de scheepvaartroutes bij Somalië en ontmoedigen en verstoren zij piraterij op zee. Andere taken van de vloot zijn het beschermen en escorteren van schepen, waaronder voedselschepen van de Verenigde Naties (VN), en het opsporen en oppakken van piraten.

Resultaat missies 
De internationale missies om schepen te beschermen beginnen hun vruchten af te werpen. Sinds halverwege 2011 is het aantal gekaapte schepen sterk gedaald. Ook de inzet van gewapende particuliere bezetters door rederijen schrikt af. Beveiliging blijft echter noodzakelijk. De omstandigheden aan land zoals armoede, onveiligheid en de beschikbaarheid van vuurwapens zijn namelijk vrijwel niet veranderd.

Vergaderingen
Op woensdag 16 januari van 19.00 tot 22.00 uur houdt de vaste commissie voor Buitenlandse Zaken een algemeen overleg over antipiraterij-operaties. Namens het kabinet zijn minister Timmermans van Buitenlandse Zaken en minister Hennis-Plasschaert van Defensie aanwezig.

[Deze vergadering is live te volgen. Klik hier]

Agendapunten:

1. Verlenging Nederlandse bijdrage missies Atalanta en Ocean Shield.
29521-198 d.d. 7 december 2012
2. Aanvulling artikel 100-brief piraterijbestrijding.
Het deel over de NAVO-operatie Ocean Shield is reeds door de Kamer behandeld.
29521-182 d.d. 5 april 2012
3. Antwoorden op vragen van de commissie over de aanvullende artikel 100-brief piraterijbestrijding. Het deel over de NAVO-operatie Ocean Shield is reeds door de Kamer behandeld.
29521-183 d.d. 20 april 2012
4. Beëindiging Nederlandse AVPD-bijdrage aan EU-operatie Atalanta.
29521-196 d.d. 1 november 2012
5. Veroordeelde Somalische piraten.
32706-31 d.d. 29 juni 2012

Stukken

Brief van de ministers van Buitenlandse zaken, van Defensie en voor Ontwikkelingssamenwerking d.d. 7 december 2012 over verlenging Nederlandse bijdrage missies Atalanta en Ocean Shield (Kamerstuk 29521, nr. 198)
Brief van de ministers van Buitenlandse Zaken en van Defensie d.d. 2012.11.01 over beëindiging Nederlandse AVPD-bijdrage aan EU-operatie Atalanta (Kamerstuk 29521, nr. 196)
Lijst van vragen en antwoorden d.d. 25 april 2012 over de aanvullende artikel 100-brief piraterijbestrijding (Kamerstuk 29521, nr. 183)
Brief van de ministers van Buitenlandse Zaken en van Defensie d.d. 5 april 2012 Aanvulling artikel 100-brief piraterijbestrijding (Kamerstuk 29521, nr. 182)
Brief van de minister van Veiligheid en Justitie d.d. 29 juni 2012 over veroordeelde Somalische piraten (Kamerstuk 32706, nr. 31)

(Bron: Tweede Kamer)

zaterdag 22 december 2012

Warm welkom in marinehaven na terugkeer van antipiraterij-missie

Hr. Ms. Rotterdam. Foto: Defensie

Het amfibisch transportschip Hr. Ms. Rotterdam en de onderzeeboot Hr. Ms. Bruinvis zijn vanmorgen teruggekeerd in Den Helder, na deelname aan de antipiraterij operatie Ocean Shield van de NAVO. Niet alleen het thuisfront van de bemanningsleden stond op de kade voor een warm welkom. Ook minister van Defensie Jeanine Hennis-Plasschaert had zich bij hen gevoegd.

Ze maakte een compliment over de samenwerking met en op de schepen. “Niet alleen marine, maar ook luchtmacht en landmacht waren op zee. Samen heeft u piratenaanvallen verstoord, bemanningsleden bevrijd en verdachte Somalische piraten opgepakt. Een heel mooi resultaat waar Nederland trots op is. De aanvallen van piraten zijn spectaculair gedaald. Ondanks die enorme afstanden. Ondanks die onmetelijke oceaan.”

Herenigd met het thuisfront. Foto: Marine

Na binnenkomst ontvingen de bemanningsleden en de NAVO-staf de Herinneringsmedaille Vredesoperaties uit handen van de minister, Commandant der Strijdkrachten generaal Tom Middendorp en Commandant Zeestrijdkrachten vice-admiraal Matthieu Borsboom.

Koopvaardijschepen
Hr. Ms. Rotterdam en Hr. Ms. Bruinvis maakten de afgelopen maanden deel uit van een internationale NAVO-taakgroep onder leiding van de Nederlandse commandeur Ben Bekkering. Het vlootverband werd ingezet om piraterij te bestrijden in de drukbevaren scheepvaartroutes nabij Somalië en om een veilige doorvaart te garanderen voor de 30.000 koopvaardijschepen die jaarlijks dit gebied passeren.

In de uitzendperiode werden 3 piratenschepen aangehouden, 95 verdachte schepen ondervraagd, 32 gegijzelde bemanningsleden bevrijd en in totaal 19 verdachte Somalische piraten opgepakt. Ook verleende Hr. Ms. Rotterdam, die 11 juli de Helderse haven verliet voor deelname aan Ocean Shield, als eerste assistentie aan de bevrijde bemanning van het vrachtschip Orna. Dat was toen al 22 maanden in kapershanden.

Ongezien in kaart gebracht
Daarnaast werd gepatrouilleerd onder de Somalische kust, waardoor waardevolle informatie kon worden verkregen over kustactiviteiten en de normale levenspatronen. Behalve het bestrijden van piraterij, hield Hr. Ms. Rotterdam 6 medische spreekuren op zee, waarbij ruim 400 Somalische patiënten werden gezien.

Hr. Ms. Bruinvis. Foto: Defensie
Hr. Ms. Bruinvis maakte vanaf oktober onderdeel uit van een NAVO-taakgroep en bracht ongezien activiteiten rond piratenkampen, gekaapte schepen en verdachte schepen in kaart. Door al deze inlichtingen vielen koopvaardijschepen veilig door het gebied te geleiden en waren marineschepen effectiever in te zetten.

"De onderzeeboot heeft uitstekend werk verricht”, zei minister Hennis-Plasschaert. “De nieuwe sonar heeft zijn meerwaarde bewezen en de onderzeeboot heeft voor cruciale  inlichtingen gezorgd.”

De bemanning van de onderzeeboot kreeg eerder deze week al de NAVO-medaille voor de inzet. Dat gebeurde tijdens een publieke ceremonie op de Theems in Londen.

(ministerie van Defensie, 22 december 2012)

donderdag 20 december 2012

Bemanning Bruinvis krijgt NAVO-medaille in Londen

De bemanning van de onderzeeboot Hr.Ms. Bruinvis heeft woensdag de NAVO-medaille ontvangen voor hun inzet tijdens de NAVO antipiraterijmissie Ocean Shield. Dit gebeurde tijdens een publieke ceremonie in London.

Hr.Ms. Bruinvis maakte vanaf oktober deel uit van de internationale NAVO-taakgroep CTF-508, onder leiding van de Nederlandse commandeur Ben Bekkering. Dit vlootverband werd ingezet om piraterij te bestrijden in de drukbevaren scheepvaartroutes nabij Somalië en om een veilige doorvaart te garanderen voor de 30.000 koopvaardijschepen die jaarlijks dit gebied passeren.

Hr. Ms. Bruinvis in Londen (foto: Marine)

De onderzeeboot bracht ongezien activiteiten rond piratenkampen, gekaapte schepen en verdachte schepen in kaart. Door al deze inlichtingen konden koopvaardijschepen veilig door het gebied worden geleid en marineschepen effectiever ingezet.

Het schip loopt zaterdagochtend 22 december gelijktijdig met het amfibisch transportschip Hr.Ms. Rotterdam thuishaven Den Helder binnen. Daar ontvangen de bemanningen van beide schepen en de staf van het NAVO-vlootverband de Herinneringsmedaille Vredesoperaties.

Het eremetaal wordt uitgereikt door minister Jeanine Hennis-Plasschaert, Commandant der Strijdkrachten generaal Tom Middendorp en Commandant Zeestrijdkrachten vice-admiraal Matthieu Borsboom.

(Koninklijke Marine, 19 december 2012)

woensdag 19 december 2012

Marineschepen terug van piratenjacht bij Somalië

Hr. Ms. Rotterdam. Foto: Marine

Na een succesvolle deelname aan de NAVO antipiraterij operatie Ocean Shield keren Hr. Ms. Rotterdam, Hr. Ms. Bruinvis en het Nederlands deel van de internationale NAVO-staf op zaterdag 22 december terug in thuishaven Den Helder. Daar worden de schepen welkom geheten door defensieminister Jeanine Hennis-Plasschaert en het thuisfront van de bemanningsleden.

Hr. Ms. Rotterdam en Hr. Ms. Bruinvis maakten de afgelopen maanden deel uit van de internationale NAVO taakgroep CTF 508, onder leiding van de Nederlandse commandeur Ben Bekkering. Dit vlootverband werd ingezet om piraterij te bestrijden in de drukbevaren scheepvaartroutes nabij Somalië en om een veilige doorvaart te garanderen voor de 30.000 koopvaardijschepen die jaarlijks dit gebied passeren.

Het amfibisch transportschip Hr. Ms. Rotterdam, het vlaggenschip van het vlootverband met aan boord ruim 350 militairen van alle krijgsmachtdelen, voer vier maanden voor de kust van Somalië. In deze periode werden drie piratenschepen aangehouden, 95 verdachte schepen ondervraagd, 32 gegijzelde bemanningsleden bevrijd en in totaal 19 verdachte Somalische piraten opgepakt. Ook verleende het schip als eerste assistentie aan de bevrijde bemanning van het vrachtschip Orna dat 22 maanden gekaapt is geweest.

Piraten ingesloten. Foto: Marine
Daarnaast werden patrouilles dicht onder de Somalische kust uitgevoerd, waardoor waardevolle informatie kon worden verkregen over kustactiviteiten en de normale levenspatronen. Naast het bestrijden van piraterij, hield Hr. Ms. Rotterdam zes medische spreekuren op zee, waarbij ruim 400 Somalische patiënten werden gezien.

Hr. Ms. Bruinvis maakte vanaf oktober onderdeel uit van de NAVO taakgroep 508. Onder het credo ‘Observe do not participate’ bracht de onderzeeboot ongezien activiteiten rond piratenkampen, gekaapte schepen en verdachte schepen in kaart. Met alle vergaarde inlichtingen konden koopvaardijschepen veilig door het gebied worden geleid en marineschepen effectiever ingezet.

Na binnenkomst ontvangen de staf van het NAVO-vlootverband en de bemanningen van Hr. Ms. Bruinvis en Hr. Ms. Rotterdam de Herinneringsmedaille Vredesoperaties. Het eremetaal wordt hun uitgereikt door defensieminister Jeanine Hennis-Plasschaert, de Commandant der Strijdkrachten, generaal Tom Middendorp en de Commandant Zeestrijdkrachten, vice-admiraal Matthieu Borsboom.

(ministerie van Defensie, 19 december 2012)

dinsdag 11 december 2012

Hr. Ms. Rotterdam op weg naar thuishaven Den Helder

Het amfibisch transportschip Hr. Ms. Rotterdam is op de terugweg naar Den Helder, na 5 maanden missie in de wateren rond Somalië. Op 22 december keert de Rotterdam terug in de haven van Den Helder. Ze nam deel aan de antipiraterijmissie Ocean Shield en fungeerde als vlaggenschip van de zogeheten NAVO-vloot Task Force 508. Commandeur Ben Bekkering had hierover het commando. In Den Helder eindigt voor Nederland ook de commandantenrol over het vlootverband Standing NATO Maritime Group 1, dat sinds 23 januari 2012 onder bevel van Bekkering stond.

Hr. Ms. Rotterdam bij Somalië. Foto: Defensie

Zorg
Op weg naar het Suezkanaal werd de Rotterdam in de Rode Zee opgeroepen door een koopvaarder. Een bemanningslid van de MV Reinhold Schulte had met spoed medische zorg nodig. Arts luitenant-ter-zee der 1e klasse Ilse Rijkers constateerde een mogelijke hartaanval en nam het bemanningslid mee aan boord van het marineschip. Omdat snel bleek dat aanvullende zorg nodig was, ging de patiënt met de Cougar-boordhelikopter voor verdere behandeling naar een ziekenhuis in Hurghada, Egypte.

Hulp
In de periode dat de Rotterdam in de wateren rond Somalië voer, is geen enkel koopvaardijschip gegijzeld. Wel waren er 2 aanvallen op schepen. De NAVO-vloot wist de piraten echter te achterhalen en verstoorde daarnaast tijdig het werk van 2 piratengroepen. Het leidde in alle gevallen tot berechting van de verdachten. De NAVO-schepen bezochten 300 vissersboten en er volgde 12 keer een ontmoeting met dorpsoudsten van de noordoostkust. 400 dorpsbewoners kregen medische hulp aan boord van landingsvaartuigen, die hiervoor 6 keer tot dicht onder de kust kwamen.

Draagvlak
Deze ontmoetingen moeten meer draagvlak bij de bevolking creëren voor de internationale inspanningen. De Nederlandse regering onderstreepte het belang daarvan vrijdag met het besluit de EU- en NAVO-missies bij Somalië met een jaar te verlengen.

Beveiligingsteams
Hr. Ms. Rotterdam had ook een ontmoeting met het Nederlandse schip Vox Maxima. De mariniers van scheepsbeveligingsteam (Vessel Protection Detachment) aan boord hadden reserveonderdelen nodig. De Cougar-boordhelikopter zette deze over. De Vox Maxima vervolgde vervolgens haar weg naar Singapore.

(ministerie van Defensie, 11 december 2012)

zaterdag 8 december 2012

NAVO-vloot bij Somalië over in Italiaanse handen

Het NAVO-commando over de antipiraterijvloot bij Somalië is gisteren door Nederland overgedragen. Commandeur Ben Bekkering heette in Djibouti zijn Italiaanse opvolger Rear Admiral (schout-bij-nacht) Antonio Natale welkom als nieuwe commandant van de zogeheten Task Force 508. Het Italiaanse marineschip ITS San Marco heeft gelijktijdig de taak van vlaggenschip overgenomen van Hr. Ms. Rotterdam, die binnenkort terugkeert in Den Helder.

Commando-overdracht. Foto: Defensie

Het vlootverband (Standing NATO Maritime Group 1) nam vanaf begin juni deel aan antipiraterijoperatie Ocean Shield in de Hoorn van Afrika. Het eskader stond sinds 23 januari 2012 onder bevel van de Nederlandse Bekkering.

Preventief
Met zowel de Rotterdam als eerder met Hr. Ms. Evertsen als commandoschip patrouilleerde Bekkering met zijn mensen op de internationale vaarroutes. Veel tijd werd besteed aan insluitende operaties voor de kust. “Daarmee hadden we twee doelen voor ogen”, vertelt de commandeur. “Ten eerste om piraten tegen te houden voor ze de zee ook maar op konden. En in de tweede plaats om contact te leggen met de kustbevolking, voor informatie, begrip en samenwerking in de strijd.”

Berechting
Volgens de vertrekkende commandant zijn daarin grote stappen gezet. Er werd afgelopen half jaar geen enkel koopvaardijschip gegijzeld; slechts een werd er aanvallen, net als een vissersschip. De NAVO-schepen wisten de piraten echter te achterhalen en wisten daarnaast het werk van 2 piratengroepen tijdig te verstoren. Het leidde in alle gevallen tot berechting van de verdachten, in Oman, de Seychellen, Spanje en Nederland.

Hr. Ms. Rotterdam. Foto: Defensie

Onder Bekkerings leiding bezochten de NAVO-schepen 300 vissersboten en volgde twaalf keer een ontmoeting met dorpsoudsten van de noordoostkust. 400 dorpsbewoners kregen medische hulp aan boord van landingsvaartuigen, die hiervoor zes keer tot dicht onder de kust kwamen.

Verlenging
Deze ontmoetingen moeten onder de Somalische bevolking bijdragen aan het draagvlak voor de internationale inspanningen. De Nederlandse regering onderstreepte het belang daarvan vrijdag door haar besluit de EU- en NAVO-missies bij Somalië met een jaar te verlengen. De NAVO is sinds eind 2008 actief in het gebied en gaf onlangs aan haar inspanningen zeker tot 2014 te willen voortzetten.

(ministerie van Defensie, 8 december 2012)

vrijdag 7 december 2012

Nederlandse bijdrage antipiraterij-operaties met jaar verlengd

De Nederlandse deelname aan de piraterijbestrijding voor de kust van Somalië is vandaag door de ministerraad verlengd tot eind 2013. Nederland doet sinds 2009 mee aan EU-operatie Atalanta en NAVO-operatie Ocean Shield. Het aantal geslaagde kapingen en aanvallen is sindsdien fors gedaald. Zo daalde het aantal kapingen van 20 vorig jaar naar 5 nu.

Om de dalende trend door te zetten, blijven inspanningen en een geïntegreerde aanpak nodig. Zo wordt inmiddels samengewerkt met de plaatselijke bevolking. Ook werkt de internationale gemeenschap aan de oorzaken, zoals het ontbreken van een sterke Somalische overheid . Daarom zet Nederland zich in voor het versterken van de eigen antipiraterijcapaciteit van Somalië. Daarnaast wordt het justitieel systeem opgebouwd om piraten op te pakken en te berechten.

Veilige vaarzone
De landen die aan de antipiraterijmissies deelnemen, beschermen internationale koopvaardijschepen en humanitaire voedseltransporten van de Verenigde Naties. Dit gebeurt onder meer met een veilige vaarzone waarin marineschepen patrouilleren. Ook worden beschermingsteams aan boord geplaatst van kwetsbare schepen. Binnen EU-operatie Atalanta is het, ook voor Nederland, al mogelijk om vanaf zee uitvalsbases van piraten op land aan te pakken. Militairen mogen daarbij echter niet aan land te gaan.

Bijdrage
Nederland draagt volgend jaar van februari tot mei bij aan EU-operatie Atalanta met een luchtverdedigings- en commandofregat. Deze taak wordt daarna vanaf augustus tot en met december vervuld door een amfibisch transportschip. Vanaf dit schip voert Nederland dan ook het commando over Atalanta. Van mei tot augustus wordt een multipurpose-fregat ingezet voor NAVO-missie Ocean Shield.

(ministerie van Defensie, 7 december 2012)

zaterdag 24 november 2012

Netherlands flagship HNLMS ‘ROTTERDAM’ visits Mumbai

From 24-29 November 2012, Her Netherlands Majesty’s Ship ‘ROTTERDAM’ will visit Mumbai. The Dutch naval vessel is the flagship of one of the Task Forces countering piracy in the Indian Ocean. The visit creates an excellent opportunity to discuss lessons learned in counter-piracy operations and to discuss opportunities for business.

HNLMS Rotterdam
Indian and Dutch officials and experts will share experiences and define future opportunities between the two nations that have been involved in counter-piracy operations around Somalia ever since the United Nations called upon the international community to take action.

To facilitate this exchange of views Gateway House (Indian Council on Global Relations) in collaboration with The Netherlands Embassy and Consulate General will organise a seminar with the title “Rethinking Anti-Piracy Operations”.

At the same time leading defence industries of India and The Netherlands will meet to discuss opportunities for business.

(Netherlands Embassy in New Delhi, 22 November 2012)

vrijdag 23 november 2012

Bezoek Hr. Ms. Rotterdam aan Mumbai (India)

Van 24 tot 29 november 2012 bezoekt de Hr. Ms. Rotterdam de haven van Mumbai. Het Nederlandse marineschip is het vlaggenschip in een van de anti-piraterij Task Forces in de Indische Oceaan. Het bezoek is een uitstekende mogelijkheid om kennis en ervaring over anti-piraterij operaties te bespreken en om de zakelijke mogelijkheden voor de defensie-industrie inzichtelijk te maken.

Hr. Ms. Rotterdam
Indiase en Nederlandse vertegenwoordigers en experts zullen ervaringen delen en toekomstige mogelijkheden voor samenwerking tussen Nederland en India in kaart brengen. Beide landen zijn betrokken bij anti-piraterij-operaties rondom Somalië sinds de Verenigde Naties een oproep deden aan de internationale gemeenschap om in actie te komen.

Gateway House (Indian Council on Global Relations) en de Nederlandse Ambassade en het Nederlandse Consulaat Generaal organiseren gezamenlijk een seminar getiteld “Rethinking Anti-Piracy Operations”.

Tegelijkertijd zullen belangrijke spelers uit de Indiase en Nederlandse defensie-industrie zakelijke mogelijkheden bespreken.

(Nederlandse Ambassade in New Delhi, 23 november 2012)

zaterdag 17 november 2012

Omroep Brabant bij antipiratenmissie: 'Een uniek kijkje in de keuken'

Omroep Brabant op piratenjacht. Verslaggever Rob van Kaathoven mocht, bij wijze van hoge uitzondering, mee met de antipiratenmissie van het 300 Squadron van vliegbasis Gilze-Rijen in Somalië. "Ik ben geen piraten met een houten poot tegengekomen."

Omroep Brabant ging een week lang mee aan boord van Hr. Ms. Rotterdam en volgde de bemanning zowel aan boord van het schip als op de helikopters. In eerste instantie waren deze helikopters van het 300 Squadron van vliegbasis Gilze-Rijen door Defensie al wegbezuinigd, inmiddels is dat uitgesteld tot 2017.

Problemen met apparatuur
Het was een heel gedoe om daar te kunnen filmen, blikt Van Kaathoven terug op zijn reis. "We mochten onze camera niet invoeren. Een groot probleem en eigenlijk dachten we dat dit niet goed zou komen."

Gelukkig was er ook iemand de interne cameradienst van defensie aanwezig. Die was zijn accessoires vergeten. Wij hadden de rest van onze spullen wel mee kunnen nemen en dus hebben we samengewerkt zodat we het verhaal toch in beeld konden brengen.

Unieke situatie op de boot
Voor Van Kaathoven begon het avontuur toen hij in Somalïë voor het eerst op zee was en de kust niet meer zag. "In het begin is iedereen nog rustig, maar als je op volle zee bent begint de actie. Dan is iedereen druk aan het werk. Ondanks de spanning over de eventuele voortzetting van de missie. Deze is al meerdere malen op losse schroeven komen te staan."

De Marine en de Luchtmacht werken samen op de boot. "Het is heel vreemd om mee te maken. Zo wordt er continu getraind. Dan zie je in de hitte mannen in gevechtstenue en met bivakmutsen op trainen. Of de helikopters die af en aan vliegen. Heel bijzonder."

Of Omroep Brabant ook daadwerkelijk piraten heeft gevangen, zie je van maandag tot en met donderdag bij het televisieprogramma Onder Ons. De uitzending begint om 17.55 uur en wordt vervolgens elk uur herhaald.

(Omroep Brabant, 16 november 2012)

donderdag 15 november 2012

Weblog Commandeur Bekkering: Onbegrensde maritieme veiligheid


Commandeur Bekkering
Hr. Ms. Rotterdam, het vlaggenschip van de NAVO’s Task Force 508, heeft net een succesvol havenbezoek aan het Tanzaniaanse Dar-es-Salaam afgerond. Aangehaalde contacten met relevante lokale autoriteiten, waardevolle training met maritieme professionals, uitstekende ondersteuning bij de overdracht van verdachte piraten naar Nederland en repatriëring van Iraanse en Pakistaanse bemanningsleden naar hun families droegen allemaal in hoge mate bij aan het succes. Daarmee zijn ook de banden met deze belangrijke kuststaat aangehaald.

Logistieke ‘hub’
Tanzania is echter meer dan alleen een kuststaat. Het is een belangrijke logistieke ‘hub’. Haar havens verzorgen niet alleen Tanzania zelf, maar ook een groot achterland, tot diep in het Afrikaanse continent. Import en export van buurlanden zijn afhankelijk van de maritieme ‘link’ van Tanzania met de rest van de wereld. Daarnaast bieden de nieuwe olie- en gasvelden langs de kust niet alleen Tanzania kansen, maar ook de hele regio. Maar al dit potentieel kan slechts worden benut als de maritieme veiligheid is gegarandeerd. Veiligheid die zorg draagt voor een vrije stroom van goederen over scheepvaartroutes en gegarandeerde toegang tot havens en andere maritieme infrastructuur. Deze veiligheid is onbegrensd. Het reikt van kust tot kust en soms zelfs tot in de kuststrook.

Onbegrensd
Die maritieme veiligheid is geen vanzelfsprekendheid. Er is wel gedegen wet- en regelgeving, maar op open zee geen toezicht en handhaving. Bij een geschil tussen 2 landen is dat doorgaans afdoende (al vormt de huidige toestand in de Zuid-Chinese Zee een interessante casus). Maar in het geval van zogenoemde ‘no-state actors’ zoals bij criminele organisaties, wordt dat lastig. Zeker als het regionale en lokale bestuur kwetsbaar is en zij de veiligheid niet zo maar met eigen middelen kunnen waarborgen. De kustwateren van Somalië zijn helaas een overtuigend bewijs. En omdat de maritieme veiligheid geen grenzen kent, is maritieme veiligheid een internationaal belang.

Cutlass Express
Hr. MS. Rotterdam
De oefening Cutlass Express was gebaseerd op dat gedeelde belang van een ondeelbare maritieme veiligheid. Deze door de VS georganiseerde oefening richtte zich op het bij elkaar brengen van maritieme professionals van lokale en regionale organisaties zoals marine en kustwacht en internationale marines. De eerste brengen lokale kennis en de wil om hun eigen wateren veilig te houden mee. De tweede brengen capaciteiten en ervaring mee om wereldwijd op te treden en flexibel te reageren wanneer er een beroep op hen wordt gedaan.

Tanzaniaanse en Mozambikaanse soldaten en mariniers ontmoetten hun collega's uit Nederland en de Verenigde Staten in een reeks van geavanceerde scenario’s, allen gericht op het beoefenen en vergroten van de individuele en collectieve vaardigheden om veiligheid op zee te vergroten. Het resultaat was een groep professionals met een gemeenschappelijke operationele taal, die beter in staat is om de maritieme veiligheidsrisico's aan te pakken.

Tussen haar patrouilles voor de kust van Somalië heeft Hr. Ms. Rotterdam een centrale rol in de oefening gespeeld. Ze bood accommodatie aan de troepen, voorzag onder meer in snelle motorboten en landingsvaartuigen en verzorgde instructie en training, zoals het verlenen van medische hulp, wapenhandelingen en boarding operaties.

Piraterij
De deelname van het NAVO-vlaggenschip Rotterdam was geen toeval. Op dit moment vormt piraterij een forse bedreiging voor de maritieme veiligheid in het westelijke deel van de Indische Oceaan. De internationale inspanningen in de strijd tegen piraterij worden steeds succesvoller. Maar om deze successen te bestendigen moet de blik worden gericht op de lange termijn en worden bepaald hoe een duurzame oplossing vorm moet krijgen. Een belangrijk element is dan zonder twijfel het versterken van regionale capaciteiten welke de maritieme veiligheid kan ondersteunen en waar mogelijk handhaven.

Maritieme capaciteitsopbouw
Naast de antipiraterijpatrouilles investeert Task Force 508 dan ook in regionale maritieme capaciteitsopbouw. Dit heeft inmiddels geresulteerd in trainingen met strijdkrachten uit Oman en de Seychellen. Daarnaast zijn er activiteiten ontplooid om de bewustwording van maritieme veiligheid bij Somalische kustbewoners te vergroten. Regionale maritieme capaciteitsopbouw bestaat uit het trainen van maritieme professionals, het verbeteren van de maritieme infrastructuur en het bevorderen van bewustwording met betrekking tot de bijdrage die maritieme veiligheid levert aan de lokale bevolking. De oefening Cutlass Express was zodoende een logische stap.

Effectief
Een intensieve periode van een week, met training van en met Mozambikaanse en Tanzaniaanse boardingsteams alsmede waardevolle discussies met de marineleiding van Tanzania bleek een effectief pakket. Dat effect won verder aan kracht door de samenwerking met USAFRICOM (United States Africa Command: red.). Door te zoeken naar synergie werd het beste gehaald uit de beschikbare mogelijkheden. In dit opzicht, was Cutlass Express een klassiek voorbeeld van hoe marines elkaar ontmoeten, samenwerken, leren en verbeteren. Met als ultieme doel het vrijhouden van de zeeën en het toegankelijk maken van havens. Kortom, het waarborgen van een ondeelbare maritieme veiligheid.

(Koninklijke Marine, 13 november 2012)

donderdag 8 november 2012

Marineblog: 'Het is van alles, behalve saai' (2)

7 november 2012 - door: Richard (gastblogger)

Mijn naam is Richard en tijdens deze missie ben ik bestuurder van de FRISC, een robuust uitgevoerde Rigid Hull Inflatable Boat die geschikt is om kleine eenheden, beveiligd met hoge snelheid te verplaatsen. Begin september heeft u mijn 1e blog ‘Het is van alles, behalve saai’ kunnen lezen. Dit is deel 2.

1 november 2012
Teken, Oriëntatie, Snorkel wisselen voor automaat, Tijd, Inflator. Oftewel, kort gezegd ’TOSTI’.

Ik kijk m’n buddy aan en we zakken samen af de diepte in door prachtig blauw water met een temperatuur van 25 graden. De computer geeft 20 meter aan en een bodemtijd van ruim 30 minuten. We zien prachtige koralen met veel kleur en verschillend klein onderwaterleven. Octopussen, stingray’s, glas- en anemoonvisjes zwemmen ons voorbij. Heerlijk, even ontspannen en genieten van hetgeen wat er nu om je heen gebeurt. Een kort havenbezoek aan het verrassende Dar es Salaam te Tanzania. We zijn alweer een tijdje van huis. Er is in de tussentijd veel gebeurd.

September 2012
Dat we hier niet voor niets zijn, blijkt uit een kort vuurgevecht tussen onze snelle FRISC’s, en de daad van vermoedelijk een piraat in een dorp ten noorden van Somalië. Op 5 mijl afstand lagen een paar gekaapte schepen. Gelukkig zijn er geen gewonden gevallen en werd dit contact‘incident’ snel afgebroken door het vuur en snelheid van onze FRISC.

Inmiddels zijn we al weer een aardige tijd verder in onze missie Ocean Shield. Het havenbezoek aan de Seychellen hebben we ook al achter de rug. Hier keek ik erg naar uit. Natuurlijk voor het prachtige groene eiland, maar ook omdat dit op de helft van de missie was. En ja, dan is het ook nog lang, maar het blijft altijd een keerpunt voor aftellen (ook voor thuis).

Oktober 2012
Dat er veel belangstelling is vanuit Nederland voor onze missie is een goede zaak. Dat er een Koninklijk werkbezoek met de CDS aan vastzat, was voor ons een leuke verrassing. Het was in elk geval in een bijzondere ontspannen en open sfeer en het levert altijd mooie foto’s op.

Verder hebben we onze inzetten door middel van observatieposten te water uitgebreid. Dit voornamelijk in het noordoostelijk kustgebied van Somalië. Door het afnemen van de moesson en de seastate (hoge golven: red.), zijn eventuele verdachte vaartuigen beter in staat uit te varen. Dit betekent voor ons veel observaties en interviews met lokale vissers en dhow’s. Door de melding van een Spaanse visser die beschoten was, hebben we met De Rotterdam 6 piraten kunnen oppakken. Deze zijn uiteindelijk overgedragen aan een Spaans marineschip.

24 oktober
Naast het varen van de FRISC bemannen we ook de RHIB’s als boordschutter-bestuurder. Deze vaartuigen zijn sneller inzetbaar door middel van de scheepskraan aan boord van De Rotterdam voor het uitvoeren van een Maritime Situational Awareness, MSA (een MSA is het verkrijgen van informatie van de maritieme omgeving: red.). Vandaag hadden we weer zo’n actie. Er was een Iraanse dhow gespot in een baaitje vlak onder de kust. Omdat deze mensen veel op zee zitten en de oversteek maakten naar Somalië, hebben ze vaak wel wat  te vertellen. Ook zijn deze vaartuigen interessant voor piraterij-acties.

Bij de nadering werden de vaartuigen onder vuur genomen vanaf de dhow. Er werd goed gereageerd door terug te vuren en het contact af te breken. Er ontstond brand aan boord van de dhow en mensen sprongen overboord.  Na een kort overleg keerden de RHIB’s terug naar de dhow om de mensen uit het water te halen. Wederom werd er gevuurd op de RHIB’s, maar nu vanaf de kant. Onder vuursteun vanaf De Rotterdam en eigen vaartuigen hebben we 25 mensen uit het water gehaald. Helaas zijn er 8 mensen gewond geraakt en 1 drenkeling is overleden. Geen gewonden aan onze zijde. Uiteindelijk, bij alles wat er is gebeurd heeft iedereen geluk gehad. En zonder geluk vaart niemand wel.

De dagen erna
Gelukkig zijn we aan boord met veel verschillende mensen met ieder een eigen specialiteit of een extra neventaak.  Role 2, is de medische eenheid. Zij hadden binnen een paar dagen het merendeel van de gewonden weer opgelapt. Door deze actie heb ik wat meer besef en respect voor deze eenheid gekregen. Zij zijn onze ‘reisverzekering’ om weer heel thuis te komen.

Respect heb ik ook voor de mensen met de neventaak als CKN‘er, het ‘Collegiaal Korps Netwerk’. Zij zijn er voor om mensen met een traumatische ervaring even te laten ontladen en een luisterend oor te bieden bij dit soort intensieve momenten. Niet alleen voor nu, maar ook in latere stadia. Een goede zaak!

Uiteindelijk zijn we hier niet voor niets.

De afgelopen dagen detainee-wacht gelopen in de ziekenboeg en het tijdelijke cellencomplex aan boord. De verdachte piraten worden natuurlijk 24 uur per dag bewaakt. De verdachte piraten zijn inmiddels voor vervolging overgebracht naar Nederland.

Kortom, het is van alles, behalve saai.

Richard

(Koninklijke Marine, 8 november 2012)

dinsdag 6 november 2012

Somalische piraten aangekomen in Nederland voor berechting

4 Somaliërs worden vervolgd voor zeeroof en geweld tegen Nederlandse militairen. De verdachten kwamen vannacht aan op Vliegbasis Eindhoven. Een boardingteam van het amfibisch transportschip Hr. Ms. Rotterdam kreeg op 25 oktober onverwacht met agressie te maken tijdens een routinecontrole.

De Rotterdam besloot toen een op 400 meter uit de Somalische kust liggende vissersboot te inspecteren. Toen het gespecialiseerde mariniersteam in motorboten (RHIB's) op zo'n 100 meter was, werd geschoten vanaf deze zogenoemde dhow, die gekaapt bleek. Een RHIB werd geraakt en liep schade op. De mariniers bleven ongedeerd en beantwoordden het vuur. Daarbij kregen ze ondersteuning vanaf de Rotterdam. De dhow vatte vlam en een deel van de gegijzelde bemanning en de piraten sprong overboord. Terwijl de mariniers met behulp van de RHIB's de drenkelingen uit het water haalden werden zij opnieuw beschoten. Dit keer zowel vanaf de dhow als de wal. Ook nu schoten de militairen terug.

Drenkelingen
Uiteindelijk pikten de mariniers 25 drenkelingen op. De kapitein van de dhow identificeerde 6 van hen als piraten die hem en zijn Pakistaans/Iraanse bemanning enkele weken eerder gijzelden in de wateren rond Oman. Van de 21 oorspronkelijke bemanningsleden van de dhow worden er 2 vermist. De rest is aan boord genomen van de Rotterdam. Daar zijn 2 gewonde piraten en 6 bemanningsleden behandeld. Een bemanningslid kwam om het leven. De oorspronkelijke bemanningsleden en het stoffelijk overschot zijn overgedragen aan de betreffende autoriteiten van Iran en Pakistan.

Omdat Nederlandse militairen zijn beschoten, heeft het Openbaar Ministerie (OM) gekozen voor berechting van de 4 verdachten in Nederland. De andere 2 verdachten werden vrijgelaten vanwege minderjarigheid. Het onderzoek wordt uitgevoerd door de Koninklijke Marechaussee, onder leiding van het Landelijk Parket.

(ministerie van Defensie, 6 november 2012)

vrijdag 2 november 2012

Foreigners rescued from pirates arrive in Dar

Thursday, 01 November 2012 23:25

By Abela Msikula
The Citizen Correspondent

Dar es Salaam - Eighteen foreign nationals who were rescued from Somali pirates were yesterday handed back to their embassies after arriving in Dar es Salaam in a Dutch navy vessel.

The 17 Iranians and two Pakistanis were taken hostage by four Somali pirates off the coast of Somalia along international trade sea routes, and were rescued by the crew of the Dutch navy’s amphibious ship, the HNLMS Rotterdam, which was en route to Tanzania. The HNLMS Rotterdam is among vessels attached to the Nato Task Force 508. The Citizen got access to Dar es Salaam port yesterday evening and witnessed the Iranians being handed over to Iranian embassy officials by HNLMS Rotterdam’s officers.

One Iranian was reportedly killed in the exchange of fire between the Dutch naval officers and the pirates, according to a Dutch navy official, who declined to give his name and his rank because he was not the crew’s spokesperson. The body of the deceased was preserved in the ship and will be airlifted to Iran on Sunday together with the rescued Iranians. The Pakistanis were handed over to their embassy in Dar es Salaam earlier yesterday and will also be airlifted to Pakistan on Sunday.

The Iranian dhow, one crew member of which reportedly
died in the exchange of fire with HNLMS Rotterdam

The four Somalis, who are detained in the vessel, would be taken to Netherlands on Sunday to face justice, according to the official.But the Commodore of the HNLMS Rotterdam Ben Bekkering said on Wednesday that the pirates would be flown to Spain for trial.

He had said his men caught two groups of pirates at sea near the coast of Somalia after the vessel came under fire. “We decided to conduct a routine inspection on a dhow close to the Somali coast, but as we approached it they opened fire,” he said.

(The Citizen, Tanzania, 1 November 2012)